އިންޑިއާގެ ސިޔާސީ މަސްރަހުގައި 2026 ވަނަ އަހަރު އެންމެ ބޮޑު ސަމާލުކަމެއް ހޯދި އެއް ހަރަކާތަކީ، އާދަޔާހިލާފު ނަމެއް ކިޔާ، އަދި އެހާމެ ތަފާތު ގޮތަކަށް އުފަންވި ސިޔާސީ ހަރަކާތެކެވެ. ކޮކްރޯޗް ޖަނަތާ ޕާޓީ (ސީޖޭޕީ) ގެ ނަމުގައި އުފެދުނު މި ހަރަކާތަކީ، ފުރަތަމަ މީސްމީޑިއާގައި ކުރި ސަމާސާއެކެވެ. ނަމަވެސް، މަދު ދުވަސްކޮޅެއްގެ ތެރޭގައި މުޅި ގައުމަށް ފެތުރިގެންދިޔަ މި ހަރަކާތުގެ ސަބަބުން، އިންޑިއާގެ މަރުކަޒީ ސަރުކާރުގެ ވަޒީރަކު އިސްތިއުފާދެއްވަން މަޖުބޫރުވިއެވެ. އަދި މިހާރު އެ ހަރަކާތުން ދަނީ ތައުލީމީ ނިޒާމާއި، އާންމު ހިދުމަތްތަކުގެ ޖަވާބުދާރީވުމާއި، ޑިމޮކްރަސީގެ އަސާސްތަކާ ގުޅޭގޮތުން ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކަށް ބޮޑެތި ގޮންޖެހުންތަކެއް ކުރިމަތިކުރުވަމުންނެވެ.
ސީޖޭޕީގެ ވާހަކައިން އަންގައިދެނީ، ބާރެއް ނެތް ބައެއްގެ ގޮތުގައި މުޖުތަމައުން ދެކެމުން އައި ޒުވާނުންގެ ކިބައިގައި، މުއައްސަސާތަކަށް ހީކުރެވިފައިވާ ވަރަށްވުރެ މާ ބޮޑު ބާރެއް އެބައޮތް ކަމެވެ. މި ހަރަކާތަކީ ފައިސާވެރި ޖަމިއްޔާއަކުން ފަންޑުކޮށްގެން ނުވަތަ ތަޖުރިބާކާރު ސިޔާސީ ލީޑަރަކު އިސްވެ ހުރެ ފެށި ހަރަކާތެއް ނޫނެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި މިއީ، މުޖުތަމައުން ބާކީކޮށްލާފައިވާކަމުގެ އިހުސާސްކުރެވުނު އެތައް މިލިއަން ޒުވާނުންނެއް އެއްބައިވަންތަކުރުވި، ނުރުހުމުގެ ބަސްތަކަކުން އުފަންވި ވަރުގަދަ ބާރެކެވެ.
މި ހަރަކާތް ފެށިގެން އައީ، އިންޑިއާގެ ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ އުއްތަމަ ފަނޑިޔާރު ސޫރްޔާ ކާންތު 15 މެއި 2026 ގައި ޝަރީއަތުގެ މަޖިލީހެއްގައި ދެއްކެވި ވާހަކަފުޅަކާ ގުޅިގެންނެވެ. ރިޕޯޓުތައް ބުނާ ގޮތުގައި، ވަޒީފާ ނެތް ޒުވާނުންނާއި ބައެއް އެކްޓިވިސްޓުންނަށް ނިސްބަތްކުރައްވައި، އެމީހުންނަކީ "ކުރަފި" އަދި "ޕެރަސައިޓް" ތަކެއް ކަމަށް އޭނާ ސިފަކުރެއްވިއެވެ. ފަހުން އުއްތަމަ ފަނޑިޔާރު ވިދާޅުވެފައިވަނީ އެ ވާހަކަފުޅުގެ މާނަ މީޑިއާތަކުން އޮޅުވާލާފައިވާ ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް، މި ބަސްފުޅާ ގުޅިގެން، އެމެރިކާގެ ބޮސްޓަން ޔުނިވާސިޓީން ޕަބްލިކް ރިލޭޝަންސްގެ ދާއިރާއިން މާސްޓާސް ޑިގްރީ ހާސިލުކޮށްފައިވާ، އުމުރުން 30 އަހަރުގެ ޕޮލިޓިކަލް ކޮމިއުނިކޭޝަންސް ސްޓްރެޓެޖިސްޓް އަބީޖީތު ޑިޕްކޭ، މީސްމީޑިއާގައި ވަރުގަދަ ރައްދެއް ދިނެވެ.
ސަމާސާއަކަށް ފެށި ކޮކްރޮޖް ޒަނަންތާ ޕާޓީ---
އޭނާ ސުވާލުކުރީ، ހުރިހާ ކުރަފިތައް އެއްބައިވެއްޖެނަމަ ވާނީ ކިހިނެއްތޯއެވެ. މި ސުވާލާއެކު، 16 މެއި 2026 ގައި އޭނާ އުފެއްދި އޮންލައިން ޕްލެޓްފޯމަށް އެތައް ލައްކަ ބަޔަކު ގުޅެން ފެށިއެވެ. މިއީ ހަމައެކަނި ސަމާސާއެއްގެ ގޮތުގައި ފެށި ކަމެއް ނަމަވެސް، ވަޒީފާ ނެތް ޒުވާނުންނާއި، މުސްތަގުބަލާމެދު މާޔޫސްވެފައިވާ އެތައް ބަޔަކަށް މިއީ އެމީހުންގެ އަޑު އިއްވައިދޭނެ މަންސައަކަށް ވެގެންދިޔައެވެ. ޑިޕްކޭގެ ކާމިޔާބީއަކީ އޭނާ އަމިއްލައަށް މި މައްސަލަތައް އުފެއްދުމެއް ނޫނެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި، އެތައް މިލިއަން ގެއެއްގައި ކުރިމަތިވެފައިވާ ހިތްދަތިކަމާއި ނުރުހުމަށް، އެންމެންނަށް ގަބޫލުކުރެވޭ ފަދަ ނަމެއް ދީ، އެންމެން އެއްތަންވެވޭނެ ޕްލެޓްފޯމެއް ގާއިމުކޮށްދިނުމެވެ.
ކޮކްރޯޗް ޖަނަތާ ޕާޓީ (ސީޖޭޕީ)އަށް އާންމުންގެ ބޮޑު ތަރުހީބެއް ލިބިގެންދިޔައީ، އެ ހަރަކާތުން ޒުވާނުންގެ ހަގީގީ ކަންބޮޑުވުންތަކާ ގުޅުވައިލުމުންނެވެ. ހާއްސަކޮށް، 3 މެއި 2026 ގައި ބޭއްވި ނީޓް-ޔޫޖީ މެޑިކަލް އެންޓްރެންސް އިމްތިހާނުގެ ކަރުދާސް ލީކުވުމުގެ މައްސަލައަކީ މި ހަރަކާތަށް ލިބުނު އެންމެ ބޮޑު އެއް ބާރެވެ. އެތައް އަހަރަކު ފައިސާ ހަރަދުކޮށްގެން ކިޔެވި ދަރިވަރުންގެ މަސައްކަތް ބޭކާރުވެގެން ދިޔުމުން، އެކަމުގެ ނުރުހުން އަމާޒުވީ ސީދާ ސަރުކާރަށެވެ. މީސްމީޑިއާގައި ފެށި މި ހަރަކާތް، ޖޫން 2026 ގައި ނިއުދިއްލީގެ ޖަންތަރު މަންތަރުގައި ފެށި ބޮޑެތި މުޒާހަރާތަކަށް ބަދަލުވިއެވެ.
މި މުޒާހަރާތަކުގައި ދަރިވަރުން ގޮވާލަމުންދިޔައީ އިމްތިހާނުތަކުގެ އިންސާފުވެރިކަން ކަށަވަރުކުރުމަށާއި، ވަޒީފާގެ ފުރުސަތުތައް ފަހިކޮށްދިނުމަށާއި، މުއައްސަސާތަކުގެ އިސްވެރިން ޖަވާބުދާރީކުރުވުމަށެވެ. އަދި އާދައިގެ ރައްޔިތުންނަށް އިހުތިރާމުކުރުމަށާއި، އާންމު ދިރިއުޅުމާ ގުޅޭ ނިންމުންތަކުގައި ޒުވާނުންގެ ބައިވެރިވުން އިތުރުކުރުމަށްވެސް އެ ފަރާތްތަކުން ޑިމާންޑުކުރިއެވެ. ދަރިވަރުންނާއި ބެލެނިވެރިންނަށް މިއީ ހަމައެކަނި ސިޔާސީ މައްސަލައެއް ނޫނެވެ. މިއީ އެތައް އަހަރެއްގެ ބުރަ މަސައްކަތާއި، އާއިލާތަކުން ކުރި މާލީ ހޭދައިގެ ނަތީޖާ ފެންނާނެތޯ ނުވަތަ ނޫންތޯ ކަނޑައަޅައިދޭ މުހިންމު މަރުހަލާއެކެވެ. އެހެންކަމުން، އިމްތިހާނުގެ ނިޒާމާމެދު އޮތް އިތުބާރު ގެއްލުމަކީ މުޅި މުސްތަގުބަލާމެދު ސުވާލު އުފެދުނު ކަމަކަށް ވިއެވެ.
މި މުޒާހަރާތަކުގެ ނަތީޖާއެއްގެ ގޮތުން، ސީޖޭޕީއަށް އެންމެ ބޮޑު ކާމިޔާބީއެއް ލިބުނީ 25 ޖުލައި 2026 ގައެވެ. އެ ދުވަހު، އިންޑިއާގެ ޔޫނިއަން އެޑިއުކޭޝަން މިނިސްޓަރު ދަރުމެންދުރަ ޕްރަދާން ވަނީ މަގާމުން އިސްތިއުފާދެއްވާފައެވެ. އޭނާގެ އިސްތިއުފާގެ ސިޓީގައި ވިދާޅުވެފައިވަނީ، އެ ނިންމެވުމަކީ ދަރިވަރުންގެ މަސްލަހަތު ހިމާޔަތްކުރުމަށާއި، ގައުމުގެ ޒުވާނުން އޮޅުންބޮޅުންގަނޑެއްގެ ތެރޭގައި ތާށިވިޔަ ނުދިނުމަށްޓަކައި ނިންމެވި ނިންމެވުމެއް ކަމަށެވެ. މިނިސްޓަރުގެ އިސްތިއުފާއާ ގުޅިގެން ޑިޕްކޭ ވަނީ އޭނާގެ ސަޕޯޓަރުންނާއެކު އެކަން ފާހަގަކޮށް، އެއީ ލިބުނު ބޮޑު ކާމިޔާބީއެއް ކަމަށް ބުނެފައެވެ.
މި ހާދިސާއިން ސާބިތުކޮށްދިނީ، އެކި ދިމަދިމާލަށް ބެހިފައިވާ އާންމުންގެ ކަންބޮޑުވުންތައް އެއްތަންކޮށް، މެދުކެނޑުމެއްނެތި ސަރުކާރަށް ފިއްތުންތައް ކުރިމަތިކުރުވައިފިނަމަ، ސިޔާސީ ގޮތުން ބާރެއް ނެތް ޒުވާނުންނަށްވެސް އިސްވެރިން ޖަވާބުދާރީކުރުވިދާނެ ކަމެވެ. އާންމު ގޮތެއްގައި ބޮޑެތި ޑިމޮކްރަސީތަކުގައި ސަރުކާރުތައް ސަލާމަތްވަނީ، ރައްޔިތުންގެ ނުރުހުން އެކި ދާއިރާތަކަށް ބެހިފައި އޮންނާތީއެވެ. ނަމަވެސް ސީޖޭޕީން ވަނީ ވަޒީފާ ނެތް މީހުންނާއި، ދަރިވަރުންނާއި، ބެލެނިވެރިންގެ ކަންބޮޑުވުންތައް އެއް އަމާޒަކަށް މިސްރާބުކޮށް، ސަރުކާރަށް ފަސޭހައިން ފަހަނަޅައި ނުދެވޭނެ ފަދަ ވަރުގަދަ ބާރަކަށް އެ ނުރުހުން ބަދަލުކޮށްލާފައެވެ.
ތައުލީމީ ވަޒީރުގެ އިސްތިއުފާއަށްފަހު، ސީޖޭޕީން ވަނީ އެމީހުންގެ ހަރަކާތްތައް އިތުރަށް ފުޅާކޮށްފައެވެ. އެގޮތުން، އޮގަސްޓު 2026 ގައި އެ ޕާޓީން ވަނީ "ސްކޫލް ޓީކް ކަރޯ" ނުވަތަ ސްކޫލްތައް ރަނގަޅުކުރުމުގެ ނަމުގައި މުޅި ގައުމަށް އަމާޒުކޮށްގެން ހާއްސަ ކެމްޕޭނެއް ފަށާފައެވެ. މި ކެމްޕޭނުގެ ދަށުން، އެކްޓިވިސްޓުންނާއި އާންމު ރައްޔިތުން ވަނީ ސަރުކާރު ސްކޫލްތަކަށް ޒިޔާރަތްކޮށް، އެތަންތަނުގެ ހާލަތު ބަލައި، ރިޕޯޓުކުރަން ފަށާފައެވެ. ހާއްސަކޮށް ފާހާނާތަކުގެ ސާފުތާހިރުކަމާއި، ބޯފެން ލިބެން ހުރި މިންވަރާއި، ކަރަންޓުގެ ހިދުމަތާއި، ދަރިވަރުންނަށް ދެވޭ ކާނާގެ ފެންވަރު ވަނީ ވަޒަންކޮށްފައެވެ. މި ރިޕޯޓުތަކުން ހާމަވި ގޮތުގައި، ގިނަ ސްކޫލްތަކުގެ އުމްރާނީ ވަސީލަތްތައް ހުރީ ވަރަށް ދަށް ފެންވަރެއްގައެވެ. އަދި ޓީޗަރުންގެ ދަތިކަންވެސް އިންތިހާއަށް ބޮޑުކަން ފާހަގަކުރެވުނެވެ. ބައެއް ސަރަހައްދުތަކުގައި ސްކޫލްތަކަށް ވަނުމަށް އެކްޓިވިސްޓުންނަށް ހުރަސްއަޅާފައިވާ ކަމަށްވެސް ރިޕޯޓުކޮށްފައިވެއެވެ.
މި ކެމްޕޭނާއެކު، ޖެން-ޒީ ގެ ޒުވާނުން ވަނީ އެމީހުންނަށްވުރެ ހަގު، ޖެން-އަލްފާ ގެ ކުދިންގެ މުސްތަގުބަލަށްޓަކައި ވަކާލާތުކުރަން ފަށާފައެވެ. މިއީ ހަމައެކަނި އިމްތިހާނެއްގެ މައްސަލައަށްވުރެ ފުޅާކޮށް، މުޅި ތައުލީމީ ނިޒާމުގެ ބިންގާ ރަނގަޅުކުރުމަށް ފެށި މުހިންމު މަސައްކަތެކެވެ. ސާފު ބޯފެނާއި ރަނގަޅު ފާހާނާއެއް ނެތް ސްކޫލެއްގައި ކިޔަވާ ކުއްޖަކު، ޔުނިވާސިޓީއަށް ވަނުމަށް ވާދަކުރާ އުމުރަށް ދާއިރު ހުންނާނީ އެހެން ކުދިންނަށްވުރެ މާ ފަހަތުގައެވެ. އެހެންކަމުން، މިއީ މާދަމާގެ ޒުވާނުންނަށް އިންސާފުވެރި ފުރުސަތެއް ހޯދައިދިނުމަށް ފެށި މުހިންމު ހަރަކާތެއް ކަމަށް ދިރާސާކުރާ ފަރާތްތަކުން ފާހަގަކުރެއެވެ.
ތައުލީމީ ދާއިރާގެ މައްސަލަތަކަށްފަހު، އޮކްޓޯބަރު 2026 އާ ހަމައަށް އައިއިރު ސީޖޭޕީން ވަނީ އިންޑިއާގެ އިންތިހާބީ ނިޒާމުގެ ނަޒާހަތްތެރިކަމާ ގުޅޭގޮތުން ބޮޑެތި ސުވާލުތަކެއް އުފައްދަން ފަށާފައެވެ. އެގޮތުން، ސްޕެޝަލް އިންޓެންސިވް ރިވިޝަން (އެސްއައިއާރް) ގެ ދަށުން ވޯޓުލާ މީހުންގެ ލިސްޓުން 130 މިލިއަން މީހުންގެ ނަން އުނިކޮށްފައިވާ ކަމަށް ބުނާ މައްސަލައެއްގައި، ޗީފް އިލެކްޝަން ކޮމިޝަނަރު ގިޔާނޭޝް ކުމާރު އިސްތިއުފާދެއްވުމަށް އެ ހަރަކާތުން ދަނީ ގޮވާލަމުންނެވެ. އިލެކްޝަން ކޮމިޝަނުން ބުނެފައިވަނީ ނަންތައް އުނިކޮށްފައިވަނީ މަރުވެފައިވާ މީހުންނާއި، ތަކުރާރުކޮށް ރަޖިސްޓަރީވެފައިވާ މީހުންނާއި، ޝަރުތު ހަމަނުވާ މީހުންގެ ނަންތައް ކަމަށެވެ.
ނަމަވެސް، މި މައްސަލައިގެ ސީރިއަސްކަމަށް ބަލައި، 5 އޮކްޓޯބަރު 2026 ގައި އިންޑިއާގެ ސުޕްރީމް ކޯޓުން ވަނީ މިކަމާ ގުޅޭގޮތުން ޖަވާބުދާރީވުމަށް ސަރުކާރަށާއި އިލެކްޝަން ކޮމިޝަނަށް އަންގާފައެވެ. މިއީ އިންތިހާބީ އިދާރާތަކުން ވޯޓު އޮޅުވާލިކަމަށް ކޯޓުން ނިންމި ނިންމުމެއް ނޫން ނަމަވެސް، މިއީ މައްސަލައިގެ ބޮޑުކަން އަންގައިދޭ ކަމެކެވެ. މިކަމާ ގުޅިގެން މުޒާހަރާކުރުމަށް ތައްޔާރުވަމުން ދަނިކޮށް، 10 އޮކްޓޯބަރު ގައި ފުލުހުން ވަނީ ޑިޕްކޭ އާއި ސީޖޭޕީގެ އިސް ދެ ލީޑަރަކު ހައްޔަރުކޮށްފައެވެ. ނަމަވެސް، ޖެހިގެން އައި ދުވަހު ކޯޓުގެ އަމުރެއްގެ ދަށުން އެމީހުން ވަނީ ދޫކޮށްލާފައެވެ. ސީބީއެސް ނިއުސްއިން ރިޕޯޓުކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، އެމީހުން ދޫކޮށްލާފައިވަނީ އެއް އަހަރު ދުވަހުގެ މުއްދަތަށް އަމަންއަމާންކަން ނަގާނުލުމަށް ޝަރުތުކުރުމަށްފަހުގައެވެ. ޑިޕްކޭ ވަނީ މަހާތުމާ ގާންދީގެ އުސޫލުތަކާ އެއްގޮތަށް، ސުލްހަވެރިކަމާއެކު މުޒާހަރާކުރުމަށް އޭނާގެ ސަޕޯޓަރުންނަށް ގޮވާލާފައެވެ.
ސީޖޭޕީ ފަދަ ހަރަކާތްތަކުން އިންޑިއާ ސަރުކާރަށް ބޮޑު ގޮންޖެހުމަކަށް ވަނީ، އެ ހަރަކާތްތަކަށް ވަރަށް ހަލުވިކަމާއެކު މީހުން އެއްކުރުމުގެ ގާބިލުކަން ލިބިފައިވާތީއެވެ. އާންމު ރައްޔިތުންނަށް ކޮންމެ ދުވަހަކު ދިމާވާ މައްސަލަތައް ގައުމީ ފެންވަރުގެ ސިޔާސީ މައްސަލަތަކަށް ބަދަލުކޮށްލުމުގެ ބާރު މިފަދަ ހަރަކާތްތަކުގައި ހުރެއެވެ. ނަމަވެސް، މި ހަރަކާތުގެ އިތުބާރު ދެމެހެއްޓުމަށްޓަކައި، އެމީހުން ކުރާ ތުހުމަތުތަކަކީ ހެކީގެ މައްޗަށް ބިނާވެފައިވާ ތުހުމަތުތަކަކަށް ވުން މުހިންމެވެ. އަދި ހުރިހާ ސިޔާސީ ޕާޓީތަކާމެދުވެސް ހަމަހަމަ އުސޫލަކުން އަމަލުކުރުމާއި، ސުލްހަވެރިކަމާއެކު މުޒާހަރާކުރުމާއި، ހަރަކާތުގެ އެތެރޭގެ ކަންކަން ފާޅުކަންބޮޑު ގޮތެއްގައި ކުރިއަށްގެންދިއުމަކީ ކޮންމެހެން ބޭނުންތެރި ކަންކަމެވެ. ސީޖޭޕީގެ މުސްތަގުބަލު ބިނާވެފައިވަނީ، ހަމައެކަނި މީސްމީޑިއާގައި މަގުބޫލުވުމުގެ ބަދަލުގައި، ހަގީގީ ނަތީޖާތަކެއް ނެރެދެވޭނެ މުއައްސަސާއަކަށް އެ ހަރަކާތް ބަދަލުކުރެވޭނެ މިންވަރެއްގެ މައްޗަށެވެ.
މިހާރު އުފެދިފައިވާ އެންމެ ބޮޑު ސުވާލަކީ، އިންތިހާބީ ނިޒާމާ ގުޅޭގޮތުން އެ ހަރަކާތުން ކުރާ ޑިމާންޑުތަކަށް ސަރުކާރުން އިޖާބަދޭނެތޯއެވެ. މިކަމުގެ ނަތީޖާ ކޮންމެ ގޮތަކަށް ނުކުތް ނަމަވެސް، ޒުވާނުންގެ އަޑު ނާހައި ދޫކޮށްލުމަކީ ސަރުކާރުތަކަށް އޮތް ބޮޑު ނުރައްކަލެއްކަން މި ހަރަކާތުން ވަނީ ސާބިތުކޮށްދީފައެވެ. ޒުވާނުންނަކީ ހަމައެކަނި މުސްތަގުބަލުގެ ރައްޔިތުން ނޫން ކަމާއި، އެމީހުންނަކީ މިއަދުގެވެސް ރައްޔިތުންކަން ސީޖޭޕީން ވަނީ ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކަށް ހަނދާންކޮށްދީފައެވެ. އިންތިހާބީ މައްސަލަތަކާ ގުޅިގެން ކުރިއަށް އޮތް ދުވަސްތަކުގައި ކޯޓުތަކުންނާއި ސަރުކާރުން ނިންމާ ނިންމުންތަކަކީ، މި ހަރަކާތުގެ މުސްތަގުބަލު ކަނޑައަޅައިދޭނެ އެންމެ މުހިންމު އެއް ކަންތައް ކަމަށް ބެލެވެއެވެ.