Gipunting sa Commission on Audit (COA) ang Tabuelan Water District ug Medellin Water District tungod sa paagi sa ilang pag-accounting sa tag-P400,000 nga pinansyal nga tabang gikan sa gobyerno.
Ang maong pundo gitagana alang sa pag-ayo ug rehabilitasyon sa mga tubo sa tubig ug uban pang pasilidad nga naguba tungod sa linog niadtong Septiyembre 30, 2025.
Sa ilang mga audit report alang sa 2025, nakita sa COA nga ang Medellin Water District nagtala sa P400,000 nga grant gikan sa Department of Environment and Natural Resources (DENR) ubos sa kategoriya nga "Assistance from National Government Agencies (NGAs)" imbes nga "Due to NGAs." Samtang, ang Tabuelan Water District nagtala sa ilang grant ubos sa "Income from Grants and Donations in Cash" imbes nga "Due to NGAs."
Ang duha ka water district mga Government-Owned and Controlled Corporations (GOCCs) nga natukod ubos sa Presidential Decree 198, o ang "Provincial Water Utilities Act of 1973," sumala sa mga amyenda niini.
Ang Tabuelan Water District nakadawat sa ilang P400,000 nga grant gikan sa DENR niadtong Disyembre 19, 2025, alang sa pag-ayo ug rehabilitasyon sa mga tubo sa tubig ug may kalabotan nga mga pasilidad nga naguba tungod sa linog.
Sama sa kasabotan sa Medellin, ang "memorandum of agreement" tali sa DENR ug Tabuelan nagklasipikar sa maong tabang isip usa ka "grant subject to liquidation" (grant nga kinahanglan i-liquidate o i-report ang paggamit sa pundo).
Apan, gitala sa Tabuelan ang maong grant isip "Income from Grants and Donations in Cash" imbes nga "Due to NGAs."
“However, upon receipt of the grant, the water district credited Income from Grants and Donations in Cash (old account name for Donations in Cash) instead of Due to NGAs,” matod sa COA.
“Inquiry with the Accounting Processor disclosed that no liquidation had been submitted to DENR since no disbursement had been made as of the audit date,” dugang niini.
Gipasabot sa accounting processor nga ang mga grant ug donasyon kasagarang girekord direkta isip kita tungod kay wala siya nasayod sa mga angay nga lagda sa accounting. Wala usab siya mahibalo nga ang COA Circular 2020-002 nagmando nga ang mga grant ug donasyon kinahanglang ipakita nga gilain ubos sa gi-update nga Revised Chart of Accounts alang sa mga korporasyon sa gobyerno.
Matod sa COA, ang sayop nga pagrekord nagpasobra sa kantidad sa kita ubos sa "Donations in Cash" ug nagpakulang sa kantidad sa obligasyon ubos sa "Due to NGAs" og P400,000.
Kini nakaapekto sa tukma nga pagpresentar sa mga financial statement sa Tabuelan niadtong Disyembre 31, 2025.
Girekomendar sa mga auditor nga ilhon sa distrito ang grant isip usa ka obligasyon pinaagi sa pag-debit sa "Retained Earnings" ug pag-credit sa "Due to NGAs" og P400,000, sanglit ang ilang mga libro sa accounting gisirhan na.
Atol sa exit conference, gikumpirma sa accounting processor ug sa general manager nga gihimo na ang gikinahanglang pag-adjust sa rekord (adjusting entry). Nadawat sa audit team ang Journal Entry Voucher 2026-1047A nga pinetsahan og Abril 6, 2026.
Girekomendar usab sa COA nga bantayan pag-ayo ang pagpatuman sa proyekto ug instruksyonan ang accountant nga sigurohon ang pagsunod sa mga rekisitos sa liquidation nga nakalatid sa kasabotan uban sa DENR.
Sa laing report, ang Medellin Water District nakadawat og tabang nga nagkantidad og P400,000 niadtong Disyembre 22, 2025. Ang memorandum of agreement niini uban sa DENR naglatid nga ang maong pundo kinahanglan nga ipaubos sa proseso sa liquidation.
“Considering that the financial assistance was granted subject to liquidation pursuant to the terms and conditions of the MOA, the amount received did not immediately qualify for recognition as income,” matod sa state auditors sa ilang ikaduhang audit report sa distrito.
“Instead, the funds should have been recorded as Due to NGAs until the corresponding liquidation and settlement requirements were met,” ingon sa COA.
Gipahibalo sa senior accounting processor sa distrito ang mga auditor nga ang grant wala pa ma-liquidate tungod kay ang mga materyales alang sa proyekto bag-o pa lang naabot, ug gikinahanglan pa ang dugang nga mga materyales aron makompleto ang mga trabaho sa pag-ayo ug rehabilitasyon.
Matod usab sa maong kawani, wala siya masayod sa sinugdanan bahin sa memorandum of agreement uban sa DENR, ug ang transaksyon natala lamang base sa deposit slip nga gipadala sa general manager.
Matod sa COA, ang sayop nga pagrekord nagpaburot sa “Assistance from NGAs” account ug nagpakunhod sa kantidad sa account nga "Due to NGAs" og P400,000. Kini nakaapekto sa tukma nga presentasyon sa mga financial statement sa distrito sa Disyembre 31, 2025.
Miuyon ang management nga ilhon ang maong obligasyon pinaagi sa usa ka gisugyot nga "adjusting entry"—diin i-debit ang "Retained Earnings" ug i-credit ang "Due to NGAs" og P400,000—sanglit ang mga libro sa accounting gisirhan na.
Giandam sa senior accounting processor ang gisugyot nga entry ubos sa Journal Entry Voucher No. 2026-04-0312 nga pinetsahan og Abril 22, 2026, ug gisumite kini ngadto sa audit team sa maong petsa.
Girekomendar usab sa COA nga bantayan pag-ayo sa management ang pagpatuman sa proyekto ug sigurohon ang pagsunod sa mga rekisitos alang sa liquidation nga nakalatid sa kasabotan uban sa DENR. / CDF