އާޓިފިޝަލް އިންޓެލިޖެންސް (އޭއައި) މޮޑެލްތަކުގެ ރައްކާތެރިކަން ބެލުމަށް ހެދި ހާއްސަ ޓެސްޓުތަކަކުން، ކޮންމެ ފަސް މޮޑެލެކުން ތިން މޮޑެލް ފެއިލްވެފައިވާ ކަމަށް އިނގިރޭސިވިލާތުގެ ޖަމިއްޔާއަކުން ހެދި ދިރާސާއަކުން ދައްކައިފިއެވެ.
ސީބީސީ ނިއުސް އިން ރިޕޯޓުކޮށްފައިވާ މި ދިރާސާ ހަދާފައިވަނީ އިނގިރޭސިވިލާތުގައި ހަރަކާތްތެރިވާ ނޮން-ޕްރޮފިޓް ޖަމިއްޔާއެއް ކަމަށްވާ "ޓެކް އެގެއިންސްޓް ޓެރެރިޒަމް" އިންނެވެ.
މި ދިރާސާގައި 130 އަށްވުރެ ގިނަ އޭއައި މޮޑެލް އިވޭލުއޭޓްކޮށްފައިވާ އިރު، ޓެރަރިސްޓް ހަމަލާއެއް ރާވަމުންދާ މީހަކު ކޮށްފާނެ ފަދަ ސަތޭކައަށްވުރެ ގިނަ ސުވާލުތަކާއި އެދުންތައް މޮޑެލްތަކަށް ހުށަހެޅިއެވެ. ދިރާސާވެރިން ފާހަގަކުރި ގޮތުގައި، "އެބްލިޓަރޭޝަން" ނުވަތަ މޮޑެލްތަކުގައި ހުންނަ ސޭފްޓީ ގާޑްރެއިލްތައް ވަކިކުރުމުގެ މަރުހަލާ ފުރިހަމަކޮށްފައިވާ މޮޑެލްތައް ވަނީ މި ހުރިހާ ޓެސްޓަކުން މުޅިން ފެއިލްވެފައެވެ.
މީގެ ކަންބޮޑުވާންޖެހޭ އެއް މިސާލަކީ މެޓާ ކުންފުނީގެ "ލާމާ 3.1 8ބީ" މޮޑެލްއެވެ. ސޭފްޓީ ފީޗަރުތަކާއެކު އޮތްއިރު މި މޮޑެލްއިން ރައްކާތެރިކަމުގެ ބެންޗްމާކުން 100 އިން 97 މާކްސް ހޯދި ނަމަވެސް، ސޭފްޓީ ފީޗަރުތައް އުނިކުރުމަށްފަހު އެ މާކްސް ވަނީ 3 އަށް ވެއްޓިފައެވެ. ސޭފްޓީ ފީޗަރުތައް އުނިކުރުމުން، ހަމަލާތައް ދޭނެ ގޮތާއި، ޓެރެރިޒަމަށް ފައިސާ ހޯދުމާއި، އަދި ހައްދުފަހަނައެޅުމަށް މަގުފަހިވާނެ ގޮތްތަކުގެ ތަފްސީލީ މައުލޫމާތު އެ މޮޑެލްއިން ދީފައިވާ ކަމަށާއި، ނަމަވެސް އޮރިޖިނަލް މޮޑެލްއިން އެފަދަ އެދުންތަކަށް އިޖާބަދޭން އިންކާރުކުރި ކަމަށް ދިރާސާވެރިން ބުނެއެވެ.
ޓެކް އެގެއިންސްޓް ޓެރެރިޒަމްގެ ފައުންޑާ އަދި އެގްޒެކެޓިވް ޑައިރެކްޓަރު އެޑަމް ހެޑްލީ ވިދާޅުވީ، އޭއައިގެ ކޮންޓްރޯލް ގެއްލިދާނެކަމުގެ ބިރާއި އެއިން ކުރިމަތިވެދާނެ ނުރައްކާތަކާ މެދު ކަންބޮޑުވުންތައް ހުރި ނަމަވެސް، ހަގީގަތުގައި އެކަން މިހާރުވެސް ހިނގައިދިއީ ކަމަށެވެ. އަދި އޯޕަން ސޯސް މޮޑެލްތަކުގެ ސޭފްޓީ ބިންދައިގެން ގޮސްފައިވާއިރު، އެކަން އަދި މީހުންގެ ސަމާލުކަމަށް އައިސްފައިނުވާ ކަމަށް އޭނާ ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.
މި ދިރާސާއިން އެނގުނު ގޮތުގައި، ސެންސަރުނުކޮށް ނުވަތަ ރައްކާތެރިކަމުގެ ފިޔަވަޅުތައް ނެތި ހުރި އޭއައި މޮޑެލްތައް އިޝްތިހާރުކުރާ 29،000 އަށްވުރެ ގިނަ ރިޕޮޒިޓަރީތައް "ހަގިން ފޭސް" ޕްލެޓްފޯމުގައި ހުރިކަން ވަނީ ފާހަގަކުރެވިފައެވެ. މިކަމާ ގުޅިގެން ހަގިން ފޭސް އިން ބުނީ ގަވާއިދާ ހިލާފުވާ ކޮންޓެންޓްތައް ގަވާއިދުން މޮޑަރޭޓްކުރަމުންދާ ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް ދިރާސާގައިވާ ބައެއް ހުށަހެޅުންތަކުގެ ސަބަބުން އޯޕަން ރިސާޗަށް ހުރަސްއެޅިދާނެ ކަމަށް އެ ފަރާތުން އިންޒާރުދިނެވެ. އަދި މެޓާއިން ބުނެފައިވަނީ އެ ކުންފުނީގެ މޮޑެލްތަކަކީ ރައްކާތެރިކަމުގެ އިވޭލުއޭޝަންތައް ހަދައި، ނުރައްކާތެރި ނުވަތަ ގާނޫނާ ހިލާފު ކަންކަމުގައި ބޭނުންކުރުން މަނާކޮށްފައިވާ މޮޑެލްތަކެއް ކަމަށެވެ.
މި ދިރާސާ ކުރިއަށްގެންދިޔަ އިރު، ދިރާސާވެރިންނަށް ފާހަގަކުރެވުނު އެކަކު ހިންގާ ހައްދުފަހަނައެޅި ޗެޓްބޮޓެއް ފިޔަވައި، ޓެރަރިސްޓް ނުވަތަ ހައްދުފަހަނައެޅި ޖަމާއަތްތަކުން މި މޮޑެލްތައް ބޭނުންކުރާކަމުގެ އެކަށީގެންވާ ހެކި އަދި ފެނިފައެއް ނުވެއެވެ. ޓެކް އެގެއިންސްޓް ޓެރެރިޒަމް އިން ވަނީ އޭއައި ސޭފްޓީއަށް މިނިވަން ބެންޗްމާކްތަކެއް ގާއިމުކުރުމަށާއި، ސޭފްޓީ ފީޗަރުތައް އުނިކުރުން ހުއްޓުވުމަށް ވަރުގަދަ ފިޔަވަޅުތަކެއް އަޅައި، މޮޑިފައިކޮށްފައިވާ މޮޑެލްތައް ފެތުރުން ކޮންޓްރޯލްކުރުމަށް އިލްތިމާސްކޮށްފައެވެ.
އެޑަމް ހެޑްލީ އިތުރަށް ވިދާޅުވީ، ރައްކާތެރިކަމާއި ކުރިއެރުން އެކީގައި ނުގެންދެވޭނެ ކަމަށް ގަބޫލުކުރެވޭ ގަބޫލުކުރުމަކީ ރަނގަޅު ގަބޫލުކުރުމެއް ނޫން ކަމަށެވެ. އޯޕަން ސޯސް އޭއައި މޮޑެލްތައް އާންމުވަމުންދާ މި ދަނޑިވަޅުގައި، ނުރައްކާތެރި ބޭނުންތަކުން ސަލާމަތްވުމަށް މުޅި އިންޑަސްޓްރީ ގުޅިގެން ރައްކާތެރިކަމުގެ މިންގަނޑުތައް ވަރުގަދަކުރުމަކީ ކޮންމެހެން ބޭނުންތެރި ކަމެއް ކަމަށް މާހިރުން ފާހަގަކުރެއެވެ.